Khi chủ tịch ExxonMobil trở thành ngoại trưởng Mỹ

Nguyễn Văn Khanh

Ghế ngoại trưởng đã có chủ. Người được tổng thống đắc cử Donald Trump chọn để điều hành ngành ngoại giao là ông Rex Tillerson, chủ tịch điều hành đại công ty dầu khí Exxon Mobil. Ghế thứ trưởng ngoại giao cũng đã có chủ. Người được chọn giữ vai trò quan trọng này là ông John Bolton, cựu đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, đồng thời cũng là nhân vật nổi tiếng bào thủ lẫn diều hâu của chính trường Hoa Kỳ.

Tin ông Trump chọn xong ngoại trưởng được tiết lộ giữa lúc vị tổng thống đắc cử đang có mặt tại thủ đô Washington D.C. để xem trận football hàng năm giữa hai đội bóng Hải Quân và Lục Quân. Mặc dù phát ngôn viên Jason Miller của ông Trump cho hay “tổng thống đắc cử không có thông báo nào quan trọng để nói với báo chí trong những ngày cuối tuần,” nhưng những nguồn tin đáng tin cậy phát xuất từ những người thân cận với ông Trump đều xác nhận tân ngoại trưởng Hoa Kỳ sẽ là ông Rex Tillerson, 64 tuổi, và tin này “sẽ chính thức được ông Trump công bố vào đầu tuần tới.”

Một trong những nguồn tin còn bảo ông sếp sòng đại công ty Exxon Mobil được chọn vì nhiều lý do, từ “đang điều hành một cơ sở thương mại có cả trăm ngàn nhân viên,” cho đến “là người đi khắp thế giới, quen biết tất cả những nhà lãnh đạo ở mọi châu lục.” Hơn thế nữa, nhân vật yêu cầu không nên tên này bảo thêm “ông Tillerson là người rất thân với Tổng Thống Nga Vladimir Putin, từng được Tổng Thống Putin trao tặng huy chương hữu nghị, là huy chương cao quý nhất của Nga dành cho người nước ngoài,” tức hội đủ các tiêu chuẩn bà Cố Vấn Kellyanne Conway của Tổng Thống Trump từng nói “người giữ vai trò ngoại trưởng phải là người chia sẻ quan điểm chính trị với tổng thống, phải là người biết điều hành, đồng thời phải là khuôn mặt quen thuộc với thế giới để đại diện tổng thống ở chính trường quốc tế.” Nhân vật được tiếp xúc nhấn mạnh “ngay từ khi còn vận động kiếm phiếu, ông Trump đã nói rõ sẽ thực hiện chính sách thân thân với Nga, người duy nhất ở Mỹ làm được điều này thật dễ dàng là ông Tillerson.”

Quyết định trao ghế ngoại trưởng cho ông Rex Tillerson không gây ngạc nhiên cho những người theo dõi thời cuộc vì từ đầu tuần lễ vừa rồi, mọi tin tức do cánh ông Trump tung ra đều cho hay ông chủ tịch Exxon Mobil “đứng đầu danh sách những người có thể được chọn cho chức ngoại trưởng.” Ông Charles Manning, một người quen thuộc trong giới biết chuyện tại thủ đô Washington D.C. cho rằng “hồi trưa Thứ Năm (mùng 8 Tháng Mười Hai 2016) ông Thị Trưởng Rudy Giuliani tự động rút lui, buổi tối cùng ngày nghe nói được ông Trump mời ăn cơm nhưng không thấy ông Mitt Romney xuất hiện ở New York, là những dấu hiệu cho thấy ông Trump muốn chọn người khác làm ngoại trưởng.” Ông Manning nhắc lại “chính trường Hoa Kỳ rất khắc nghiệt, tên người nào được nhắc tới mà trong vòng một vài tuần vẫn chưa có kết quả thì coi như người đó… rớt đài.”

Theo một nhân vật từng làm việc với Cựu Thống Đốc Mitt Romney, “chọn ông Tillerson là giải pháp hay nhất cho tổng thống đắc cử Trump.” Lý do: “Ông Trump không muốn trao cho ông Giuliani chức ngoại trưởng, đề nghị chức khác thì ông cựu thị trưởng New York không nhận lời. Ông Trump muốn ông Mitt Romney giữ bộ ngoại giao nhưng bị ngay trong nội bộ chống đối, do đó, cách hay nhất là tìm một người khác.” Nhân vật này cũng nói: “đương nhiên trong chính trường không mấy ai biết đến ông Rex Tillerson, nhưng ông ta là người nổi bật trong thương trường, chính ông Trump từng ca ngợi ông chủ tịch đại công ty Exxon Mobil là một người rất đặc biệt chứ không phải là một thương gia bình thường, là con người của thế giới, quen thân với rất nhiều nhà lãnh đạo các nước, cũng là người duy nhất giúp Exxon Mobil ký được những giao kèo khổng lồ với Nga.”

Không mấy ai ngạc nhiên, nhưng tin ông Rex Tillerson sẽ giữ vai trò ngoại trưởng và sự kiện ông thân thiết với Tổng Thống Nga Putin khiến hai vị thượng nghị sĩ Cộng Hòa là các ông John McCain và Lindsey Graham lên tiếng bày tỏ quan ngại. Theo Thượng Nghị Sĩ Graham, “tôi không biết nhiều về ông ta (Tillerson), nhưng nếu ông ta được Nga tưởng thưởng huy chương thì đó là chuyện phải bàn tới. Tôi không muốn vội vã xét đoán ông ta, nhưng (chuyện Nga thưởng huy chương cho ông ta) là chuyện đáng ngại.”

Theo tin ghi nhận được từ một giới chức từng làm việc trong Văn Phòng Trung Ương Đảng Cộng Hòa, ông Rex Tillerson là người ủng hộ cánh báo thủ, từng góp tiền giúp gia đình Bush vận động tranh cử, ủng hộ mạnh mẽ Tổng Thống George W. Bush và ông Cựu Thống Đốc Jeb Bush. Giới chức này kể thêm: “đã hỏi thăm nhiều người, tất cả đều nói là họ chưa hề hay rất khi nghe ông Tillerson bàn chuyện chính trị, ngoại trừ hồi Tháng Năm, 2014, tại đại hội cổ đông Exxon Mobil, ông ta lên tiếng phản đối việc chính phủ Obama ban hành lệnh cấm vận đối với Nga, cho rằng lệnh cấm vận này không đem lại kết quả gì cả, lại khiến Hoa Kỳ mất đi những nguồn lợi to lớn về kinh tế.”

Bài phát biểu đó được ông Rex Tillerson đọc sau khi Tổng Thống Nga Vladimir Putin ra lệnh đưa quân vào chiếm vùng Crimea, buộc Hoa Kỳ và một số quốc gia đồng minh phải đi tới quyết định cấm vận kinh tế đối với Nga. Nạn nhân của quyết định cấm vận này chính là đại công ty Exxon Mobil: đã ký giao kèo để được quyền khai thác lượng dầu khí khổng lồ ở ngoài khơi biển Arctic Kara, nhưng đành bó tay, không thể thực hiện.

Nghe đâu nếu được khai thác, khối dầu khí khổng lồ ở ngoài khơi biển Arctic Kara sẽ đem về khoảng $500 tỷ.

This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s